Hantavirüsler, kemirgenler tarafından taşınan ve insanlara genellikle bu hayvanların kurumuş dışkı, idrar veya salyalarının tozlaşarak solunması yoluyla bulaşan bir virüs grubudur. Nadir durumlarda kemirgen ısırması veya tırmalaması sonucu da bulaşma görülebilir.
Virüs, insanlarda iki temel ağır hastalığa yol açıyor:
Hantavirüs Pulmoner Sendromu (HPS): Yorgunluk, ateş ve kas ağrısı ile başlar; solunum yetmezliğine ilerlediğinde ölüm oranı yaklaşık yüzde 38’dir.
Kanamalı Ateşle Seyreden Renal Sendrom (HFRS): Özellikle böbrekleri etkileyen bu türde düşük tansiyon, iç kanama ve akut böbrek yetmezliği görülür.
Küresel durum ve yayılım
Dünya genelinde her yıl yaklaşık 150 bin HFRS vakası rapor ediliyor ve bu vakaların yarıdan fazlası Çin’de görülüyor. ABD’de ise 1993-2023 yılları arasında 890 vaka kayıtlara geçti. Virüsün “Seoul” adı verilen suşu, Norveç fareleri (kahverengi sıçan) aracılığıyla dünya geneline yayılmış durumdadır.
Şubat 2025’te, ünlü oyuncu Gene Hackman’ın eşi Betsy Arakawa’nın da evindeki kemirgen yuvalarıyla temas etmesi sonucu HPS nedeniyle hayatını kaybettiği bildirildi.
Tedavi ve korunma yöntemleri
Hantavirüs enfeksiyonu için özel bir tedavi yöntemi bulunmuyor.
Tedavi süreci; oksijen terapisi, mekanik ventilasyon (solunum cihazı) ve bazı durumlarda diyaliz gibi destekleyici tıbbi müdahaleleri içeriyor.
Uzmanlar, virüsten korunmak için şu önlemleri öneriyor:
Ev ve iş yerlerinde kemirgenlerle temastan kaçınılmalı.
Bodrum veya çatı katı gibi kemirgenlerin girebileceği yerler yalıtılmalı.
Kemirgen dışkılarının temizliği sırasında, kirlenmiş havanın solunmaması için mutlaka koruyucu ekipman kullanılmalı.
